1. Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa – Nhà nước của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân
Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam đặt Hiến pháp và pháp luật ở vị trí tối thượng, mọi tổ chức, cá nhân đều phải tôn trọng và chấp hành pháp luật. Quyền lực nhà nước được tổ chức và thực hiện thống nhất, có sự phân công, phối hợp và kiểm soát giữa các cơ quan trong thực hiện quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp.
Xây dựng Nhà nước pháp quyền không chỉ là hoàn thiện hệ thống pháp luật mà còn phải bảo đảm pháp luật được thực hiện nghiêm minh, công bằng và hiệu quả; quyền và lợi ích hợp pháp của người dân được tôn trọng, bảo vệ; mọi người đều bình đẳng trước pháp luật.
Đối với mỗi cán bộ, viên chức, người lao động và người học, xây dựng Nhà nước pháp quyền bắt đầu từ những việc rất cụ thể: hiểu pháp luật, tôn trọng pháp luật, chấp hành pháp luật và có trách nhiệm bảo vệ pháp luật.
2. Hoàn thiện pháp luật – nền tảng của Nhà nước pháp quyền
Một Nhà nước pháp quyền vững mạnh phải có hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất, minh bạch, khả thi và phù hợp với thực tiễn. Vì vậy, hoàn thiện thể chế, nâng cao chất lượng xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài.
Pháp luật không chỉ để xử lý vi phạm mà còn tạo hành lang pháp lý để bảo vệ quyền con người, quyền công dân, thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm an ninh, trật tự và tạo môi trường ổn định cho đất nước phát triển.
Cùng với xây dựng pháp luật, cần chú trọng nâng cao ý thức pháp luật trong xã hội, đưa pháp luật đến gần hơn với người dân, để “thượng tôn pháp luật” trở thành văn hóa và thói quen trong đời sống xã hội.
3. Vai trò của nền tư pháp chuyên nghiệp, hiện đại, liêm chính
Nền tư pháp có vai trò đặc biệt quan trọng trong bảo vệ công lý và bảo đảm pháp luật được thực hiện nghiêm minh. “Xây dựng nền tư pháp chuyên nghiệp, hiện đại, công bằng, nghiêm minh, liêm chính, phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân”. Đây không chỉ là kim chỉ nam cho hoạt động cải cách tư pháp mà còn là một cam kết chính trị mạnh mẽ của Đảng trước yêu cầu phát triển của đất nước trong “kỷ nguyên vươn mình”.
Chuyên nghiệp: Đội ngũ cán bộ tư pháp phải có bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, kiến thức pháp luật và năng lực chuyên môn cao, làm việc khách quan, thận trọng và đúng quy định. Một nền tư pháp chuyên nghiệp không chấp nhận sự chồng chéo, lúng túng trong thẩm quyền; mỗi thiết chế phải được xác lập rõ vai trò, trách nhiệm, hoạt động thông suốt và hiệu quả. Tính chuyên nghiệp đòi hỏi quy trình tố tụng khoa học, chặt chẽ, bảo đảm mọi phán quyết đều dựa trên chứng cứ vững chắc và lập luận pháp lý thuyết phục. Đồng thời, sự chuyên nghiệp của nền tư pháp còn gắn liền với việc hoàn thiện các thiết chế bổ trợ tư pháp…, tạo nên một hệ sinh thái pháp lý đồng bộ, hỗ trợ hiệu quả cho hoạt động xét xử và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân.
Hiện đại: Nền tư pháp cần chủ động ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, cơ sở dữ liệu và các phương thức quản trị hiện đại, góp phần nâng cao chất lượng, tốc độ và tính minh bạch trong hoạt động tư pháp. Một nền tư pháp hiện đại phải tạo điều kiện để người dân tiếp cận công lý nhanh chóng, thuận tiện, minh bạch, giảm thiểu thủ tục rườm rà, quan liêu, tiết kiệm thời gian và chi phí xã hội.
Liêm chính: Liêm chính là yêu cầu cốt lõi của hoạt động tư pháp. Người thực thi công lý phải không vụ lợi, không bị chi phối bởi lợi ích cá nhân, không để xảy ra tiêu cực, tham nhũng, nhũng nhiễu, luôn đặt công lý và lợi ích chính đáng của Nhân dân lên trên hết. Liêm chính được xác định là phẩm chất sống còn của những người “cầm cân nảy mực”. Liêm chính không chỉ là không tham nhũng, không tiêu cực, mà còn là sự trung thực, công tâm, dũng cảm bảo vệ lẽ phải, dám đối diện với cái sai để bảo vệ công lý.
Phụng sự Nhân dân: Mục tiêu cuối cùng của mọi hoạt động tư pháp trong Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa là phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân, quán triệt sâu sắc quan điểm “Dân là gốc”. Nền tư pháp phụng sự Tổ quốc góp phần bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ; giữ vững an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội; tạo môi trường ổn định, kỷ cương cho phát triển kinh tế – xã hội. Phục vụ Nhân dân trước hết thể hiện ở việc tạo điều kiện thuận lợi nhất để người dân tiếp cận công lý. Thủ tục tố tụng phải đơn giản, dễ hiểu; hệ thống trợ giúp pháp lý cần được mở rộng để người nghèo, người yếu thế cũng có thể bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân là mục tiêu tối thượng, qua đó củng cố niềm tin của Nhân dân đối với pháp luật và Nhà nước.
Có thể hiểu: Tư pháp chuyên nghiệp để làm việc đúng; tư pháp hiện đại để làm việc hiệu quả; tư pháp liêm chính để bảo vệ công lý; tư pháp phụng sự Nhân dân để củng cố niềm tin của Nhân dân.
4. Trách nhiệm của mỗi cán bộ, viên chức và người học
Xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa không phải là nhiệm vụ riêng của các cơ quan lập pháp, hành pháp hay tư pháp mà là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội.
Trong môi trường giáo dục, mỗi cán bộ, giáo viên, nhân viên và học viên cần: Chủ động học tập, tìm hiểu và chấp hành pháp luật; Thực hiện đúng quy định của cơ quan, đơn vị và nhà trường; Có ý thức bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của bản thân và người khác; Không tiếp tay cho hành vi vi phạm pháp luật, tiêu cực và tham nhũng; Xây dựng môi trường giáo dục kỷ cương, dân chủ, công bằng và văn minh; Giáo dục học viên hình thành ý thức thượng tôn pháp luật và trách nhiệm công dân.
Xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam là xây dựng một Nhà nước thực sự của Nhân dân, do Nhân dân và vì Nhân dân.
Thượng tôn Hiến pháp và pháp luật – bảo vệ công lý – phòng, chống tiêu cực – xây dựng nền tư pháp chuyên nghiệp, hiện đại, liêm chính, phụng sự Nhân dân là những yếu tố quan trọng góp phần xây dựng Nhà nước pháp quyền Việt Nam ngày càng vững mạnh.
Mỗi cán bộ, viên chức, người lao động và học viên Trung tâm GDNN–GDTX huyện Cần Giờ hãy bắt đầu từ việc nhỏ nhất: hiểu đúng pháp luật, chấp hành nghiêm pháp luật và lan tỏa văn hóa thượng tôn pháp luật trong nhà trường và cộng đồng.
(Sưu tầm và biên soạn).
Tiếng Việt
English
中文
Français
日本語
한국어
Español
Русский
Deutsch
ไทย
ລາວ
हिन्दी
Português