Phòng tránh bạo lực học đường cần được chủ động từ sớm
Trong năm học 2026–2027, việc xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện càng cần được quan tâm tại Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên huyện Cần Giờ. Với đặc thù đào tạo giáo dục thường xuyên kết hợp giáo dục nghề nghiệp, học viên có độ tuổi, hoàn cảnh, năng lực học tập và môi trường sống khác nhau. Điều đó đòi hỏi công tác giáo dục phải chú trọng hơn đến việc nắm bắt tâm lý, quan hệ bạn bè, kỹ năng ứng xử và khả năng giải quyết mâu thuẫn của từng học viên.
Bạo lực học đường không chỉ là đánh nhau
Khi nói đến bạo lực học đường, nhiều người thường nghĩ đến những vụ xô xát, đánh nhau giữa học sinh, học viên. Tuy nhiên, bạo lực có thể xuất hiện dưới nhiều hình thức khác nhau như xúc phạm, đe dọa, bắt nạt, cô lập, kích động hoặc lan truyền những thông tin, hình ảnh gây tổn thương cho người khác trên mạng xã hội.
Một mâu thuẫn nhỏ nếu không được phát hiện và giải quyết kịp thời có thể trở thành xung đột. Đáng lưu ý, việc quay phim, cổ vũ, phát tán hình ảnh bạo lực trên mạng xã hội không làm cho sự việc “nhẹ đi”, mà có thể khiến tổn thương của người bị hại kéo dài và làm cho vụ việc trở nên phức tạp hơn.
Vì vậy, phòng, chống bạo lực học đường phải bắt đầu từ việc nhận diện nguy cơ ngay khi mâu thuẫn mới phát sinh, thay vì chờ đến khi xảy ra hậu quả mới xử lý.
Hệ lụy không chỉ nằm ở một vụ việc
Bạo lực học đường trước hết gây tổn thương về thể chất, nhưng những tổn thương về tinh thần đôi khi còn kéo dài hơn. Người bị bắt nạt, đe dọa hoặc xúc phạm có thể trở nên sợ hãi, mất tự tin, thu mình, ảnh hưởng đến học tập và các mối quan hệ.
Đối với người thực hiện hành vi bạo lực, nếu không được giáo dục và uốn nắn kịp thời, các em có nguy cơ hình thành thói quen giải quyết mâu thuẫn bằng bạo lực, thiếu khả năng kiểm soát cảm xúc và hành vi.
Đối với nhà trường, bạo lực học đường làm ảnh hưởng đến môi trường giáo dục, gây tâm lý lo lắng trong tập thể và ảnh hưởng đến niềm tin của gia đình, xã hội.
Do đó, mỗi vụ việc bạo lực học đường đều cần được nhìn nhận không chỉ dưới góc độ vi phạm nội quy mà còn dưới góc độ giáo dục, tâm lý và trách nhiệm bảo đảm an toàn cho người học.
Chủ động phòng tránh từ sớm, từ xa
Một trong những yêu cầu quan trọng được đặt ra đối với các cơ sở giáo dục là tăng cường giáo dục và chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa. Cán bộ, giáo viên, nhân viên và học viên cần được nâng cao nhận thức về trách nhiệm xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện; thực hiện nghiêm quy tắc ứng xử; rèn luyện kỹ năng kiểm soát cảm xúc và giải quyết mâu thuẫn bằng các biện pháp tích cực.
Đối với học viên Trung tâm, cần ghi nhớ những nguyên tắc cơ bản:
Không dùng bạo lực để giải quyết mâu thuẫn; không xúc phạm hoặc đe dọa người khác; không cổ vũ, quay phim, phát tán hình ảnh đánh nhau; không kích động xung đột trên mạng xã hội; không tụ tập để giải quyết mâu thuẫn.
Khi bản thân hoặc bạn bè có nguy cơ mất an toàn, cần chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ từ thầy cô, gia đình và những người có trách nhiệm, thay vì tự giải quyết bằng bạo lực.
Giáo dục phải đi trước một bước
Phòng, chống bạo lực học đường trước hết là nhiệm vụ của công tác giáo dục. Giáo dục không chỉ dừng lại ở việc truyền đạt kiến thức mà phải giúp người học hình thành nhân cách, kỹ năng sống, ý thức trách nhiệm và khả năng kiểm soát hành vi.
Tại Trung tâm GDNN–GDTX huyện Cần Giờ, công tác giáo dục cần tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm.
Thứ nhất, tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống, pháp luật và văn hóa ứng xử. Mỗi học viên cần hiểu rằng tôn trọng người khác cũng chính là tôn trọng chính mình.
Thứ hai, chủ động nắm bắt diễn biến tâm lý và quan hệ giữa học viên. Giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn và các lực lượng giáo dục cần quan tâm đến những thay đổi bất thường về cảm xúc, hành vi, quan hệ bạn bè; kịp thời nhận diện dấu hiệu xung đột, bắt nạt, cô lập hoặc kích động trên mạng xã hội.
Thứ ba, phát huy vai trò tư vấn và hỗ trợ tâm lý. Khi học viên gặp khó khăn về tâm lý hoặc hành vi, cần tiếp cận với tinh thần tôn trọng, bảo mật, không định kiến, không kỳ thị và không làm gia tăng tổn thương. Trường hợp vượt quá khả năng hỗ trợ của Trung tâm cần chủ động phối hợp với gia đình và cơ quan, đơn vị chuyên môn phù hợp.
Thứ tư, xử lý vụ việc khách quan, kịp thời và đúng quy định. Khi xảy ra bạo lực hoặc có nguy cơ gây thương tích, ưu tiên hàng đầu là bảo vệ tính mạng, sức khỏe và sự an toàn của học viên; nhanh chóng can thiệp, tách các bên liên quan, sơ cấp cứu khi cần thiết và thông tin cho gia đình. Việc xác minh, xử lý phải khách quan, thận trọng, đúng thẩm quyền; không bao che, né tránh nhưng cũng không quy kết khi chưa đủ căn cứ.
Thứ năm, tăng cường phối hợp giữa Trung tâm – gia đình – địa phương. Bạo lực có thể xảy ra trong hoặc ngoài khuôn viên trường, ngoài giờ học hoặc trên không gian mạng. Vì vậy, sự phối hợp thường xuyên giữa Trung tâm với gia đình và địa phương có ý nghĩa quan trọng trong phòng ngừa, phát hiện và xử lý nguy cơ.
Mỗi cán bộ, giáo viên và học viên đều có trách nhiệm
Bảo đảm an toàn trường học không thể chỉ là nhiệm vụ của người đứng đầu hay một bộ phận chuyên môn. Người đứng đầu Trung tâm phải chịu trách nhiệm trực tiếp trong công tác bảo đảm an toàn; giáo viên có trách nhiệm gần gũi, nắm bắt và hỗ trợ học viên; gia đình cần đồng hành; còn mỗi học viên phải có trách nhiệm với lời nói, hành động và cách ứng xử của mình.
Đặc biệt, cần xây dựng văn hóa “không im lặng trước bạo lực”. Khi chứng kiến dấu hiệu xung đột, bắt nạt hoặc nguy cơ mất an toàn, học viên cần báo ngay cho thầy cô hoặc người có trách nhiệm. Không cổ vũ, không quay phim, không phát tán và không biến sự việc của người khác thành nội dung để mua vui trên mạng xã hội.
Một môi trường giáo dục an toàn không được tạo nên chỉ bằng nội quy hay những biện pháp xử lý vi phạm. Môi trường ấy được hình thành từ sự tôn trọng, yêu thương, trách nhiệm, kỷ cương và khả năng lắng nghe.
Phòng, chống bạo lực học đường là bảo vệ người học, bảo vệ môi trường giáo dục và bảo vệ tương lai của chính các em. Mỗi cán bộ, giáo viên, nhân viên và học viên Trung tâm GDNN–GDTX huyện Cần Giờ hãy cùng hành động từ những việc nhỏ nhất: nói lời văn minh, ứng xử có trách nhiệm, giải quyết mâu thuẫn bằng đối thoại, chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ và tuyệt đối không sử dụng bạo lực.
Hãy cùng xây dựng Trung tâm GDNN–GDTX huyện Cần Giờ trở thành môi trường giáo dục an toàn – kỷ cương – thân thiện – nhân văn, nơi mỗi học viên được tôn trọng, được bảo vệ và có cơ hội tiến bộ, trưởng thành.
Tiếng Việt
English
中文
Français
日本語
한국어
Español
Русский
Deutsch
ไทย
ລາວ
हिन्दी
Português